تحلیل گنبد شیشه ای در هنگام زلزله

با توجه به اینکه امروزه معضل زلزله به یکی از دغدغه های مردم ایران تبدیل شده و شاهد زمین لرزه های زیادی نسبت به سالیان گذشته هستیم سعی بر آن داریم تا گنبد شیشه ای را از این منظر مورد بررسی و تحلیل قرار دهیم.

برخی گمان می کنند که چون عمده مصالح بکار رفته درگنبدهای شیشه ای، شیشه می باشد پس عنصری مخاطره آمیز و خطرناکی در مواقع بروز حوادث طبیعی است. در حالی که این تصور کاملا نادرست می باشد. با مطالعه ادامه این مبحث و بررسی عملکرد و ساختار این نوع گنبد به خوبی متوجه این موضوع خواهید شد.
در حال حاضر ساختمان های موجود اکثرا از نوع تیرچه بلوک و یا طاق ضربی هستند و مصالح نوین تر در تعداد کمی از ساختمان های مدرن به کار برده می شود. وزن سقف های تیرچه بلوک در کمترین مقدار خود ۲۵۰ کیلوگرم بر متر مربع می باشد. این در حالی هست که این عدد تا ۵۰۰ کیلوگرم و با توجه به ضخامت سقف قابل افزایش است.

اگر ضخامت و وزن لایه های نازک کاری از داخل و پوشش های کف سازی روی آن را نیز در نظر بگیریم این مقدار دچار افزایش نیز می شود. پس شما برای پوشش یک متر مربع از یک بنا می بایست حداقل ۳۰۰ کیلوگرم مصالح استفاده نمایید.این مقدار در یک اتاق مثلا ۳ متر در ۴ متر ۱۲ برابر خواهد شد که وزنی بسیار زیاد و قابل توجه می باشد.حال تصور کنید در هنگام زلزله این حجم و وزن از مصالح ساختمانی چه مشکلات بزرگی را برای ساکنین به وجود خواهد آورد.

اگر از دانش و تاریخچه معماری اطلاعات اندکی داشته باشید و یا به شهرهای تاریخی ایران سفر کرده باشید همواره نمونه های زیاد و قابل توجهی گنبد با مصالح و ابعاد مختلف دیده اید و راجع به آن ها اطلاعاتی دارید. گنبد جزو سازه هایی با پایداری و مقاومت بالاست و قوس موجود در آن می تواند چند برابر نیروی بیشتر نسبت به مقطع مشابه که به صورت خطی است، تحمل کند. بهترین مصداق مقاومت بالای گنبدها نیز همین بناهای گنبدی چندین و چند ساله سالم و بدون آسیب می باشد.
از ساختار و فرم کلی آن که بگذریم به تحلیل وزن این نوع گنبد ها می رسیم. با توجه به اینکه در ساختار شیشه این گنبد از شیشه های ۳ میل استفاده می شود وزن هر متر مربع آن فقط ۷٫۵ کیلوگرم می باشد. معمولا ۱۲ کیلوگرم فلز نیز برای مونتاژ آن ها کنار یکدیگر مورد استفاده قرار می گیرد که وزن هر متر مربع این شیشه را به کمتر از ۲۰ کیلوگرم می رساند. با توجه به وزن بسیار کمتر آن نسبت به سقف های سنتی دیگر نیاز به استراکچر فلزی خیلی قوی نمی باشد و با پروفیل های سبکی قابلیت نصب را دارند. به طور کلی و پس از آب بندی با پلیمر های مخصوص و سایر ملزومات آن وزن این نوع گنبد شیشه ای به حدود ۵۰ الی ۶۰ کیلوگرم در متر مربع می رسد که در مقایسه با سقف های سنتی حداقل ۷۵ درصد سبکتر هستند. سبک بودن آن کمک قابل توجهی به بهره برداران از آن در مواقع بحرانی و بروز زلزله می کند و می تواند آسیب های به مراتب کمتری به افراد در آن فضا وارد نماید.

نکته دیگری که ممکن است شما را کمی نگران کند خاصیت برندگی و آسیب رسانی شیشه است. همانطور که می دانید ویژگی شیشه سکوریت این است که هنگام آسیب به قطعات بسیار ریزی تبدیل می شود و دیگر آسیب رسان نخواهد بود. این ویژگی را ما به نحوی دیگر در شیشه های استیند گلس که در گنبدهای شیشه ای کاربرد دارد داریم. همانطور که در نقش و نگار این شیشه ها مشخص است، طرح نهایی از کنار هم قرار گرفتن شیشه هایی با ابعاد بسیار کوچک و سبک تشکیل شده که در صورتی که هنگام وقوع زمین لرزه این قطعات کنار هم بمانند و از یکدیگر جدا نشوند که نمی تواند خطری شما را تهدید کند و اگر به احتمال بسیار کم، قطعات از یکدیگر جدا شوند نیز به دلیل کوچک بودن آن ها باز نمی توانند آسیبی به کسی وارد نمایند.

در پایان امید است با توجه به اینکه خطرهای احتمالی زلزله همواره تهدیدی جدی محسوب می شود، همه بکوشیم تا با استاندارد کردن تکنولوژی به ویژه در حوزه مسکن و با بالا بردن دانش فردی، روز به روز از خطرات آن بکاهیم به طوری که دیگر شاهد اضطراب های ناشی از زلزله اخیر تهران و یا صدمات مالی و جانی فراوان زلزله کرمانشاه و یا زلزله سال های گذشته بم و منجیل نباشیم.

 

مطالب مرتبط:

گنبد معکوس شیشه ای استیندگلس در سالن موسیقی پالائو دلا موسیکا (قصر موسیقی کاتالان)

۱۰ دلیل برای اجرای گنبد شیشه ای استیند گلس و تیفانی در فضای داخلی

گنبد شیشه ای استین گلاس و تیفانی، طرحی بکر در ایران

گنبد شیشه ای استیند گلس بر مبنای الگوهای معماری ایرانی

مزایای گنبد شیشه ای در مقایسه با گنبد گچ کاری شده (قسمت اول)

مزایای گنبد شیشه ای در مقایسه با گنبد گچ کاری شده (قسمت دوم)

حسی متفاوت و بکر با اجرای گنبد شیشه ای استیندگلس و تیفانی

تحلیل گنبد شیشه ای در هنگام زلزله